اصلاح مقاله
فرآیند داوری علمی یکی از مهم ترین مراحل چاپ مقاله در مجلات دانشگاهی است.
هیچ مقالهای بدون داوری پذیرفته نمیشود و کیفیت داوری نقش تعیین کنندهای در سطح علمی مجلات دارد.
در این مطلب به صورت کامل توضیح میدهیم نحوه داوری مقالات علمی در مجلات دانشگاهی ایران چگونه است، چه مراحلی دارد و داوران بر اساس چه معیارهایی تصمیم میگیرند.
هدف داوری علمی این است که مقاله قبل از چاپ توسط متخصصان آن رشته بررسی شود تا از نظر علمی، ساختاری و محتوایی مورد تأیید قرار گیرد.
داوری باعث میشود فقط مقالاتی منتشر شوند که دارای ارزش علمی و نوآوری واقعی باشند.
مزایای داوری علمی:
افزایش کیفیت مقالات چاپ شده
جلوگیری از انتشار مطالب تکراری یا اشتباه
ارزیابی بیطرفانه و تخصصی توسط کارشناسان
حفظ اعتبار مجلات دانشگاهی
در مجلات علمی دانشگاهی ایران معمولاً یکی از سه نوع سیستم داوری زیر استفاده میشود:
| نوع داوری | توضیح | سطح محرمانگی |
|---|---|---|
| تک کور (Single Blind) | داور نویسنده را میشناسد ولی نویسنده از هویت داور بی اطلاع است. | متوسط |
| دو کور (Double Blind) | نه داور نویسنده را میشناسد و نه نویسنده داور را. | بالا |
| باز (Open Review) | هویت هر دو طرف مشخص است. | پایین |
بیشتر مجلات دانشگاهی ایران از نوع دو کور (Double Blind) استفاده میکنند تا قضاوت عادلانه و علمی صورت گیرد.
فرآیند داوری مقاله در ایران معمولاً شامل چند مرحله مشخص است که از ارسال مقاله تا پذیرش یا رد آن ادامه دارد.
نویسنده پس از نگارش مقاله، آن را از طریق سامانه مجله ارسال میکند.
در این مرحله باید فایل مقاله، چکیده، اطلاعات نویسندگان و فایل جداگانه بدون نام ارسال شود.
سردبیر مجله مقاله را از نظر انطباق با حوزه تخصصی، فرمت نگارش و کامل بودن فایلها بررسی میکند.
اگر مقاله با اهداف مجله هماهنگ نباشد، در همین مرحله Reject اولیه میشود.
در صورتی که مقاله مورد تأیید اولیه سردبیر قرار گیرد، به ۲ یا ۳ داور علمی متخصص در آن حوزه ارسال میشود.
داوران معمولاً از اساتید دانشگاههای معتبر هستند و بر اساس تجربه پژوهشی انتخاب میشوند.
هر داور مقاله را از نظر علمی، ساختار، نگارش، روش تحقیق، منابع و نوآوری بررسی میکند.
داوران سپس نظرات و پیشنهادهای خود را در فرم داوری مجله ثبت میکنند.
سردبیر پس از دریافت گزارش داوران، تصمیم نهایی را بر اساس جمع نظرات اتخاذ میکند.
احتمالات ممکن:
پذیرش مقاله بدون اصلاح
پذیرش مشروط به اصلاح جزئی
پذیرش مشروط به اصلاح اساسی
رد مقاله
نتیجه داوری به نویسنده ارسال میشود تا در صورت نیاز مقاله را اصلاح و مجدد ارسال کند.
اصلاحات باید دقیقاً بر اساس نظر داوران انجام شود و فایل پاسخ به داوران (Response Letter) نیز ارسال گردد.
پس از انجام اصلاحات و تأیید داوران و سردبیر، مقاله به مرحله آمادهسازی برای چاپ منتقل میشود و در شماره آینده مجله منتشر خواهد شد.
داوران مقالات را بر اساس مجموعهای از معیارهای علمی و پژوهشی ارزیابی میکنند.
در جدول زیر مهمترین معیارهای داوری آورده شده است:
| معیار داوری | توضیح |
|---|---|
| اصالت و نوآوری تحقیق | مقاله باید ایده جدید یا رویکرد تازهای داشته باشد. |
| اهمیت موضوع | موضوع تحقیق باید کاربردی یا علمی باشد. |
| روش تحقیق | روش گردآوری داده و تحلیل باید دقیق و علمی باشد. |
| ساختار مقاله | بخشهای مقاله باید کامل، منسجم و استاندارد باشند. |
| منابع علمی | استفاده از منابع معتبر و جدید ضروری است. |
| وضوح نگارش | متن مقاله باید روان، دقیق و بدون غلط نگارشی باشد. |
| نتیجه گیری منطقی | نتایج باید با فرضیات و دادهها همخوانی داشته باشند. |
مدت زمان داوری به سیاست مجله و سرعت پاسخ داوران بستگی دارد.
به طور میانگین، فرآیند داوری در مجلات دانشگاهی ایران بین ۲ تا ۶ ماه طول میکشد.
در برخی مجلات با فرآیند داوری سریع (Fast Review)، نتیجه در کمتر از یک ماه اعلام میشود.
اما در مجلات علمی پژوهشی معتبر ممکن است داوری تا ۹ ماه نیز طول بکشد.
پس از پایان داوری، یکی از وضعیتهای زیر برای مقاله ثبت میشود:
| وضعیت مقاله | توضیح |
|---|---|
| Accept | پذیرش نهایی بدون نیاز به اصلاح |
| Minor Revision | نیاز به اصلاحات جزئی (نگارشی یا ساختاری) |
| Major Revision | نیاز به اصلاحات اساسی (روش، داده یا تحلیل) |
| Reject | رد مقاله به دلیل مشکلات علمی یا عدم تطابق با اهداف مجله |
بر اساس تجربه داوران، مهم ترین دلایل رد مقاله عبارتند از:
موضوع تکراری یا فاقد نوآوری
ضعف در روش تحقیق و تحلیل داده
نگارش ضعیف و نامفهوم
منابع قدیمی و نامعتبر
عدم تطابق مقاله با اهداف و حوزه مجله
استفاده از ترجمه ماشینی یا زبان غیر علمی
سردبیر (Editor-in-Chief) مسئول اصلی تصمیمگیری درباره پذیرش مقاله است.
او نظرات داوران را بررسی کرده و تصمیم نهایی را ثبت میکند.
داوران علمی کارشناسانی هستند که مقاله را از نظر علمی و فنی ارزیابی میکنند.
داوران معمولاً داوطلبانه و بدون دریافت هزینه، بر اساس تخصص خود این کار را انجام میدهند.
مقاله را مطابق با قالب و دستورالعمل مجله بنویسید.
در عنوان و چکیده از واژههای کلیدی مرتبط استفاده کنید.
از منابع معتبر و به روز استفاده کنید.
از کپی برداری یا سرقت علمی خودداری کنید.
پیش از ارسال، مقاله را از نظر نگارشی و ترجمه بازبینی کنید.
در فرآیند داوری علمی، اصول اخلاق پژوهش بسیار مهم است.
داوران باید بیطرفانه نظر دهند.
نویسندگان باید به نظرات داوران احترام بگذارند.
نباید مقاله را همزمان به چند مجله ارسال کرد.
اطلاعات مقاله باید محرمانه بماند تا زمان چاپ نهایی.
بیشتر مجلات علمی پژوهشی ایران از سامانههای آنلاین مانند Journal Management System (JMS) برای مدیریت داوری استفاده میکنند.
این سامانهها امکان ارسال، پیگیری و اصلاح مقاله را برای نویسندگان فراهم میکنند.
برخی از معروفترین مجلات علمی پژوهشی در ایران وابسته به دانشگاههای بزرگ مانند تهران، تربیت مدرس، فردوسی مشهد و صنعتی اصفهان هستند.
این مجلات معمولاً داوری دقیق و سختگیرانهای دارند و پذیرش مقاله در آنها نشاندهنده کیفیت علمی بالای تحقیق است.
فرآیند داوری علمی در مجلات دانشگاهی ایران یک مسیر تخصصی و چند مرحلهای است که هدف آن حفظ کیفیت و اعتبار علمی پژوهشهاست.
مقالهای که بتواند از فیلتر داوران عبور کند، از نظر علمی ارزشمند محسوب میشود.
به طور خلاصه:
مقاله ابتدا توسط سردبیر بررسی اولیه میشود.
سپس به داوران تخصصی ارسال میگردد.
پس از ارزیابی، نتیجه داوری به نویسنده اعلام میشود.
در صورت اصلاح موفق، مقاله پذیرفته و چاپ میشود.
اگر مقالهای با دقت علمی، ساختار منظم و نوآوری جدید نوشته شود، احتمال پذیرش آن در مجلات علمی پژوهشی بسیار بالا خواهد بود.
انجام رساله با مدیریت استاد علی کیان پور
تلفن مشاوره 09199631325 و 09353132500 می باشد (پایان نامه و مقاله)
پذیرش مقاله در یک مجله علمی معتبر، یکی از مهمترین دستاوردهای پژوهشی برای دانشجویان، پژوهشگران و اعضای هیئت علمی است. مقالهای که به مرحله پذیرش میرسد، نتیجه ترکیب دقیق تحقیق علمی، نگارش حرفهای و تعامل هوشمندانه با مجله و داوران است. بسیاری از پژوهشگران با وجود انجام تحقیقات ارزشمند، بهدلیل ناآشنایی با فرآیندها و اصول حرفهای، از رسیدن به این مرحله بازمیمانند. در این مقاله، بهطور جامع به مراحل، نکات کلیدی، چالشها و راهکارهای موفقیت در دریافت پذیرش مقاله از مجلات علمی داخلی و بینالمللی میپردازیم.
پذیرش مقاله (Acceptance) به معنای تأیید رسمی مقاله توسط مجله علمی برای چاپ است. پس از عبور از مراحل داوری و اعمال اصلاحات، سردبیر مجله با ارسال نامه پذیرش (Acceptance Letter)، پذیرش نهایی مقاله را اعلام میکند.
پذیرش بدون اصلاح (Straight Acceptance):
بسیار نادر است و نشان میدهد مقاله کاملاً حرفهای نوشته شده است.
پذیرش با اصلاح جزئی (Minor Revision):
مقاله نیاز به تغییرات محدود دارد؛ اغلب با پاسخ سریع و دقیق پذیرفته میشود.
پذیرش مشروط به اصلاح کلی (Major Revision):
مقاله باید بازنویسی شود اما در صورت اعمال دقیق اصلاحات، پذیرش خواهد شد.
مجلهای انتخاب کنید که به موضوع مقاله نزدیک، معتبر و دارای نمایه مناسب (ISI، Scopus، ISC و…) باشد.
رعایت ساختار مقاله، سبک ارجاعدهی، زبان نگارش، تعداد کلمات و فرمت فایلها بسیار حیاتی است.
سامانههای رایج: Elsevier (EES)، Springer, ScholarOne، Editorial Manager
همراه با فایل مقاله، Cover Letter و فرمهای تعهدنامه ارسال شود.
مقاله پس از بررسی اولیه توسط سردبیر، به داوران تخصصی ارسال میشود.
در این مرحله باید آماده پاسخدهی دقیق به نظرات داوران باشید.
اگر مقاله با «اصلاحات جزئی» یا «کلی» مواجه شد، آن را طبق نظر داوران ویرایش و ارسال مجدد نمایید.
پس از تأیید نهایی، مجله نامه رسمی پذیرش ارسال میکند که حاوی شماره پذیرش، تاریخ و اطلاعات نویسنده مسئول است.
نامه پذیرش معمولاً شامل موارد زیر است:
عنوان کامل مقاله
شماره شناسایی مقاله (Manuscript ID)
نام نویسندگان
تاریخ پذیرش
اشاره به چاپ مقاله در شماره آتی مجله
اطلاعات تماس با دفتر مجله
🔹 این نامه در بسیاری از موارد برای دفاع پایاننامه، ارتقای شغلی، یا اپلای به دانشگاههای خارجی مورد نیاز است.
مطالعه دقیق راهنمای نویسندگان (Author Guidelines)
ارسال مقاله به مجلات متناسب با موضوع تحقیق
استفاده از زبان علمی و منابع بهروز
پاسخ دقیق، محترمانه و مستند به نظرات داوران
عدم تأخیر در ارسال نسخه اصلاحشده
عدم ارسال همزمان مقاله به چند مجله
در مقالات مستخرج از پایاننامه، درج نام استاد راهنما الزامی است.
نقش نویسنده مسئول (Corresponding Author) در مدیریت ارسال، پاسخدهی و دریافت پذیرش بسیار مهم است.
تمامی نویسندگان باید از روند ارسال و اصلاحات آگاه باشند.
| ویژگی | مجلات داخلی | مجلات بینالمللی |
|---|---|---|
| زبان مقاله | فارسی | انگلیسی |
| سیستم داوری | داخلی | آنلاین و بینالمللی |
| زمان داوری | معمولاً ۲ تا ۴ ماه | ۳ تا ۶ ماه |
| استاندارد نگارش | سادهتر | حرفهایتر |
| پذیرش مقاله | در قالب نامه رسمی یا ایمیل | همراه با شماره مقاله و پذیرش بینالمللی |
انتخاب مجله نامرتبط با موضوع
عدم توجه به فرمت مقاله یا سبک ارجاعدهی
ارسال مقاله به چند مجله بهصورت همزمان
عدم پاسخگویی دقیق به داوران
بیتوجهی به زبان نگارش و غلطهای نگارشی
تأخیر در بازارسال مقاله اصلاحشده
برخی مجلات یا وبسایتها با وعده پذیرش فوری یا پذیرش تضمینی مقاله ISI یا Scopus فعالیت میکنند. توجه داشته باشید:
پذیرش در مجلات معتبر، هیچگاه تضمینی یا فوری نیست
مجلات دارای داوری واقعی حداقل ۳ تا ۸ هفته برای بررسی زمان نیاز دارند
مجلات جعلی (Predatory Journals) معمولاً از نویسنده پول میگیرند بدون داوری علمی واقعی
پذیرش مقاله نتیجه یک فرآیند علمی و حرفهای است که با انتخاب مجله مناسب، نگارش دقیق، اصلاح به موقع و تعامل درست با داوران و سردبیر به دست میآید. درک این فرآیند و عمل به اصول آن، میتواند مسیر پژوهشگر را برای چاپ علمی هموار و معتبر کند. پذیرش مقاله نهتنها به معنای پایان تحقیق نیست، بلکه آغاز دیدهشدن آن در جامعه علمی است.
انجام رساله دکتری و انجام پایان نامه ارشد و انجام پایان نامه در تمامی رشته ها با مدیریت استاد علی کیان پور
تلفن های مشاوره و تماس : 09353132500 و 09199631325 می باشد … (دارای واتس اپ و تلگرام نیز می باشد)
داوری مقاله علمی یکی از مهمترین مراحل در فرآیند چاپ و انتشار یک مقاله در مجلات معتبر است. این مرحله تضمین میکند که مقاله دارای کیفیت علمی، روششناسی دقیق، اصالت و ارزش پژوهشی لازم برای انتشار است. فرایند داوری معمولاً توسط اساتید و پژوهشگران متخصص انجام میشود که بهصورت مستقل و ناشناس به بررسی مقاله میپردازند. در این مقاله، بهصورت جامع و کاربردی، مراحل داوری مقاله، انواع داوری، معیارهای داوران و نکاتی برای موفقیت در عبور از این مرحله را بررسی میکنیم.
داوری مقاله (Peer Review) فرآیندی علمی است که طی آن، مقاله ارسالی توسط نویسنده به مجله، توسط کارشناسان و داوران متخصص بررسی شده و درباره پذیرش، رد یا نیاز به اصلاح آن تصمیمگیری میشود.
ارزیابی کیفیت علمی و محتوایی مقاله
بررسی اصالت و نوآوری پژوهش
اطمینان از رعایت اصول اخلاقی و روششناسی
ارائه بازخوردهای علمی برای ارتقای مقاله
حفظ اعتبار و استانداردهای مجله علمی
| نوع داوری | توضیح |
|---|---|
| داوری کور یکطرفه (Single-blind): | داور نام نویسنده را نمیداند ولی نویسنده از داور آگاه نیست |
| داوری کور دوطرفه (Double-blind): | داور و نویسنده هیچکدام هویت یکدیگر را نمیدانند |
| داوری باز (Open Peer Review): | نام داور و نویسنده برای یکدیگر قابل مشاهده است |
| Post-publication Review: | مقاله پس از انتشار داوری میشود (در مجلات Open Access رایج است) |
بررسی اولیه توسط سردبیر (Desk Review):
در این مرحله، سردبیر بررسی میکند آیا مقاله با اهداف مجله هماهنگ است یا خیر.
ارسال به داوران تخصصی:
مقاله برای داورانی که در حوزه مربوطه تخصص دارند ارسال میشود.
بررسی دقیق توسط داوران:
داوران مقاله را از نظر نوآوری، روش تحقیق، نگارش، منابع و یافتهها ارزیابی میکنند.
ثبت نظرات و پیشنهادها:
داوران در سامانه مجله، پیشنهادات خود را برای اصلاح یا پذیرش/رد ثبت میکنند.
تصمیمگیری نهایی سردبیر:
سردبیر با توجه به نظرات داوران، مقاله را میپذیرد، رد میکند یا برای اصلاحات مجدد ارسال مینماید.
Accept (پذیرش کامل): مقاله بدون نیاز به اصلاح پذیرفته شده است.
Minor Revision (اصلاح جزئی): نیاز به اصلاحات محدود در متن یا منابع.
Major Revision (اصلاح کلی): نیاز به بازنویسی بخشهای مهم مقاله.
Reject (رد مقاله): مقاله مناسب چاپ نیست یا ایرادات جدی دارد.
اصالت موضوع و نوآوری علمی
روششناسی دقیق و منطقی
ساختار و انسجام مقاله
استفاده از منابع علمی معتبر و بهروز
وضوح در تحلیل دادهها و نتیجهگیریها
رعایت اصول اخلاقی در پژوهش و نگارش
پاسخ مؤدبانه و علمی به تمام نکات مطرح شده
بازنویسی دقیق بخشهای اصلاحی در مقاله
برجستهسازی تغییرات در نسخه اصلاحشده (مثلاً با رنگ یا کامنت)
ارسال همزمان پاسخنامه (Response Letter) در قالب رسمی و ساختاریافته
🔹 مثال:
Reviewer Comment 1: The introduction lacks recent references.
Response: Thank you for your comment. We added two recent studies (2022, 2023) to strengthen the introduction.
قبل از ارسال مقاله، چندین بار ویرایش دقیق انجام دهید
از استاد راهنما یا همکاران علمی بخواهید مقاله را مرور کنند
از ابزارهایی مانند Grammarly برای بهبود نگارش انگلیسی بهره ببرید
از منابع بهروز و مرتبط استفاده کنید
به اصول نگارش علمی مجله هدف پایبند باشید
پس از دریافت نظرات داوران، با دقت، احترام و مستند پاسخ دهید
نادیده گرفتن برخی از نظرات داوران
پاسخ احساسی یا دفاعی به بازخوردها
اعمال ناقص یا اشتباه اصلاحات پیشنهادی
ارسال دیرهنگام نسخه اصلاحشده
تغییرات بدون مستندسازی یا توضیح
مدت زمان داوری بسته به مجله، نوع مقاله و سطح تخصص متفاوت است:
مجلات داخلی: ۱ تا ۳ ماه
مجلات ISI یا Scopus: ۲ تا ۶ ماه
مجلات Open Access: گاهی سریعتر (۱ تا ۲ ماه)
🔸 اگر پس از مدت طولانی پاسخی دریافت نکردید، با احترام از سردبیر پیگیری کنید.
داوریمقاله یکی از ارکان کلیدی در تضمین کیفیت پژوهشهای علمی است. شناخت دقیق فرآیند، انتظارات داوران، و نحوه پاسخگویی صحیح به بازخوردها، نقش مهمی در عبور موفق مقاله از این مرحله دارد. با رعایت اصول علمی، نگارشی و ارتباط حرفهای با مجله، میتوان این مسیر چالشبرانگیز را به سکوی پذیرش مقاله علمی تبدیل کرد.
انجام رساله دکتری و انجام پایان نامه ارشد و انجام پایان نامه در تمامی رشته ها با مدیریت استاد علی کیان پور
تلفن های مشاوره و تماس : 09353132500 و 09199631325 می باشد … (دارای واتس اپ و تلگرام نیز می باشد)